Tờ Times of India ngày 19/5 đưa tin, Iran đã khiến nền kinh tế thế giới rơi vào khủng hoảng bằng cách phong tỏa eo biển Hormuz, nơi 20% lượng dầu khí toàn cầu đi qua tuyến đường thủy quan trọng này. Giờ đây, Iran đang lên kế hoạch tác động đến khu vực theo một cách khác, lần này là bằng cách kiểm soát kết nối internet khu vực. Tehran hiện đang đe dọa áp thuế đối với các tuyến cáp internet ngầm giúp duy trì kết nối internet khu vực vùng Vịnh, vì các tuyến cáp này cũng đi qua eo biển Hormuz, nhưng nằm dưới đáy biển.
“Chúng tôi sẽ áp thuế đối với các tuyến cáp internet”, người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari tuyên bố trên mạng xã hội.
Mostafa Taheri - thành viên Ủy ban Công nghiệp của Quốc hội Iran - ước tính rằng các khoản phí này có thể thu về tới 15 tỷ USD mỗi năm.
Truyền thông Iran đã đưa tin chi tiết hơn về kế hoạch này và đề cập đến các công ty cụ thể, như Google, Meta, Microsoft và Amazon... là mục tiêu của việc áp thuế.
Hình minh họa: Các sợi cáp quang công nghệ cao phát sáng màu xanh lam trải dài dưới đáy đại dương, tượng trưng cho mạng lưới thông tin liên lạc toàn cầu. Ảnh: Getty Images - imaginima
Theo Times of India, các tuyến cáp internet ngầm dưới biển truyền tải hơn 95% lưu lượng internet và dữ liệu toàn cầu giữa các châu lục. Trải dài hàng nghìn kilomet dọc theo đáy đại dương, các tuyến cáp quang này kết nối các quốc gia, mạng lưới quân sự, trung tâm dữ liệu và trung tâm tài chính. Các tuyến cáp này có giá trị chiến lược đối với các quốc gia trên thế giới vì bất kỳ sự gián đoạn nào đối với cáp quang đều có thể ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán, mạng lưới quốc phòng và kết nối internet trên khắp khu vực.
Tầm quan trọng của các tuyến cáp đã được nhấn mạnh trong sự cố gián đoạn cáp ngầm năm 2008, khi nhiều tuyến cáp chính ở Địa Trung Hải gần Ai Cập bị hư hại, dẫn đến tốc độ internet chậm lại trên khắp châu Á và Trung Đông. Ấn Độ là một trong những quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất, với các hoạt động ngân hàng, giao dịch chứng khoán và dịch vụ công nghệ thông tin bị gián đoạn từ 60-70%.
Hiện có khoảng bảy tuyến cáp chính chạy dưới eo biển Hormuz. Các tuyến cáp đáng chú ý bao gồm Asia-Africa-Europe-1 (AAE-1) kết nối Đông Nam Á và Ai Cập với châu Âu, FALCON kết nối Ấn Độ và Sri Lanka với các nước vùng Vịnh, và GBI (Gulf Bridge International) liên kết tất cả các nước vùng Vịnh, bao gồm cả Iran.
Bất kỳ sự gián đoạn lớn nào đối với các tuyến cáp ngầm dưới biển ở eo biển sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến các quốc gia vùng Vịnh như Ả Rập Xê Út, UAE, Qatar, Kuwait, Bahrain, Iran và Oman. Tổng dân số của các quốc gia này lên tới hơn 60 triệu người. Sự gián đoạn sẽ ảnh hưởng đến hàng triệu người dân sống ở các quốc gia này, những người phụ thuộc vào liên lạc dựa trên internet. Bất kỳ sự gián đoạn kết nối kéo dài nào, kết hợp với sự gián đoạn đang diễn ra đối với các tuyến đường cung cấp dầu mỏ, sẽ càng làm trầm trọng thêm áp lực kinh tế đối với các quốc gia này.
Theo Times of India, mặc dù Iran thiếu các năng lực kỹ thuật cao cần thiết cho các hoạt động phức tạp ở vùng biển sâu, nhưng điều kiện địa lý của Vịnh Ba Tư đã làm giảm đáng kể thách thức về mặt hoạt động. Vịnh này tương đối nông với độ sâu trung bình khoảng 50 mét, khiến nó dễ bị tổn thương trước các phương tiện dưới nước không người lái và các hành động phá hoại thông qua các nhiệm vụ lặn bí mật.
Khi cuộc khủng hoảng vùng Vịnh ngày càng trầm trọng, các tuyến cáp internet ngầm dưới biển đang trở thành một điểm yếu chiến lược mới bên cạnh các tuyến đường vận chuyển dầu mỏ và đường vận tải biển. Ngay cả một sự gián đoạn nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến kết nối internet toàn cầu, cho thấy cơ sở hạ tầng kỹ thuật số quan trọng đang ngày càng trở thành một phần của xung đột địa chính trị hiện đại.